Aromaterapi PDF Yazdır E-Posta
Aromaterapi, sakin ve huzurlu olmak, vücudu dengelemek, beden, beyin ve ruh bütünlüğünü sağlamak ve canlı/güçlü tutmak, duygusal ve ruhsal yönden daha iyi olmak için esansiyel yağların kullanımına dayanan doğal bir terapi sanatıdır.
Bitkilerden elde edilen temel yağların kullanımına dayanan doğal tedavi yöntemlerine aromaterapi denilir.  

 

Tarihsel Süreç

Yaklaşık 6000 yıllık bir geçmişe sahip olan aromaterapi'nin ilk olarak mumya yapımında eski Mısır uygarlığı tarafından kullanıldığı bilinmektedir. Aynı çağlarda, eski Çin uygarlığı tarafından da aromaterapi yağları ve bitkileri tanrıya olan şükranın bir ifadesi olarak kullanılmaktaydı. Aromaterapinin tedavi ve güzellik maksadıyla kullanımı ise ilk olarak eski Yunan medeniyetlerinde ortaya çıkmıştır. Roma İmparatorluğu devrinde aromaterapi banyo sonrası masaj teknikleriyle kullanım alanı buldu.

Eski Romalılar aromaterapi yağlarını eski Arap ve Hint medeniyetlerinden getirtiyorlardı. Tarihte uçucu yağların kullanımı bir sosyal statüyü temsil ederdi. Başta krallar,din adamları ve soylular ayrıcalıklı olarak uçucu yağları kullanan kesimlerdi. Romalıların yaşamında uçucu yağların önemli bir yeri vardı. Romalılar uçucu yağları Doğu ülkelerinden getirirlerdi.10.yy'da İbn-i Sina gülsuyu ve gülyağını tedavi amaçlı kullanmıştır. Alman tarihinde ise yaklaşık 8.yy'da uçucu yağ taşıyan bitkilerin yetiştirilmesi konusunda özel bir kanun çıkarılmış, özellikle manastır bahçelerinde rezene,iris,fesleğen gibi aromatik bitkiler yaygın bir biçimde yetiştirilmiştir. Napolyon,Kuzey Afrika seferlerini düzenlerken, bulaşıcı hastalıklardan ordunun korunması için her askerin yanında fesleğen uçucu yağını bulundurmasını zorunlu kılmıştı.  

Aromaterapinin Doğuşu

Günümüzde kullanıldığı şekliyle modern aromaterapinin babası Dr. René-Maurice Gattefossé'dur.19. Yüzyılın başlarında Fransız kimyacı Gattefosse tarafından aromaterapinin ilk temelleri atılmıştır. Gattafosse, laboratuvarında bir deney esnasında elini yakar ve acısını hafifletmek için şans eseri gözüne ilişen lavanta yağı dolu olan kaba elini sokar ve eli hiç umut etmediği bir hızla ve kısa sürede iyileşir. İşte bu tarihten sonra aromaterapi ile ilgili çalışmalara daha fazla ağırlık  verilmiştir ve gittikçe önemi artmıştır. 1.Dünya savaşı yıllarında onun öğrencisi olan Dr.Valnet ilk modern aromaterapi kitabını yayınlamıştır. 

Aromaterapi Neden Önemli?

Modern çağımızın stresli yaşam biçiminin getirdiği sıkıntılardan kurtulmak, sağlıklı bir ruh, beden ve zihin gücü bütünlüğüne sahip olmak için doğal terapi yollarına başvururuz.
Bu doğal terapi yollarının başında aromaterapi gelir. Aromaterapi, insanın kendisini sağlıklı ve zinde hissetmesini sağlayan ve kimyasal ilaçların yol açtığı yan etkileri bulunmayan koruyucu tedavilerin günümüzdeki en popüler uygulaması haline geldi. Aromaterapi, son 40-50 yıl öncesinde yeniden keşfedildi ve modern çağımızda bir yaşam biçimi olarak yeniden önem kazanmaya başladı. Özellikle son zamanlarda insanlar, yeniden en büyük zenginliğin doğada olduğunun farkına varmış ve özellikle de doğaya yönelmiştir. Doğal tedavi yöntemlerine duyulan ilginin gün geçtikçe artıyor olması, bu tedavilerin pek çok kişinin, sağlığı ile ilgili davranışlarını değiştirdiğinin önemli bir işaretidir. Kişiler artık bedeninin sesine kulak vermek ve onun ihtiyaçları için sorumluluk üstlenmek gereğini duymaya başladı. Günümüzde özellikle doğal ve destekleyici terapi yöntemleri arasında aromaterapinin önemli bir yeri olduğu kabul görmektedir. 

 

Aromaterapinin Fayadaları

a Aromaterapi tıbbi nitelikte teşhis ve tedavi etme yöntemi değildir. Tıbbi müdahaleyi gerektirmeyen bir dizi problemleri gidermek veya tamamlayıcı etki yaratmak için çok yönlü iyileştirici etkileri vardır.
a Aromaterapi, masaj ve uçucu yağların kullanımıyla birlikte vücutta kan dolaşımını hızlandırır. Vücuttan zehirlerin atılmasını ve lenf sisteminin düzenli çalışmasını sağlar. Bu özelliğinden dolayı cilt ve vücut bakımlarının temelini oluşturur.
a Aromaterapi uygulamaları, sinir sistemini dengeler. Sinirsel gerginlik ve yorgunluğu azaltır. Zihnin sakinleşmesini sağlar. Sağlıklı beslenme ve vitaminlerle desteklenirse, ideal bir gerilim çözücü etki yaratır.
a Aromaterapi, vücudun savunma mekanizmasını güçlendirir. Hastalıklara yakalanma riskini azaltır. Direnci kuvvetlendirir. Nezle ve soğuk algınlığına karşı korur. Ağrıyı dindirir, tutulmaları engeller.
a Aromaterapi, cilt kalitesini yükseltir. Ciltte dengesizlik sonucu oluşmuş sorunları tedavi eder. İyileşme hızını artırır. Egzama, sedef ve benzeri cilt rahatsızlıklarını azaltır. Kuruluk, akne ve sivilce oluşumunu engeller.
a Ayrıca, yara ve cilt üzerinde oluşabilecek sıyrılmalara karşı kuvvetli bir antiseptik ve mikrop öldürücü etki yaratabilir. Bunlarla birlikte uykusuzluğu tedavi edebilir, vücudun aşırı stres sonucu yıpranmasını engeller, kas ağrılarını azaltır, spazmı çözer.
a Aromaterapik uygulamalar hastalığa tek başına çare bulmaktan öte, gerek vücut ve gerekse ruh sağlığı için geniş kapsamlı bir etkileşim oluşturarak tedavi öngören uygulamalardır.
a Aromaterapi, hastalığın seyrine yönelik doğru yağların birleşimi ile oluşan bir tedavi öngörse de, bu tedavinin kapsamı sadece ele alınan hastalığın tedavisine yönelik olmakla kısıtlanmamakta, aynı şekilde hastayı etkileyebilecek çevresel (stres, çevresel kirlilik, diet, spor, vb.) faktörler de göz önünde bulundurulmaktadır. 


Aromaterapi Tedavisini Yavaşlatan Nedenler

a Cilt tıkalı ve cansız ise, yağların emilimi zayıflar.
a Kan dolaşımı zayıflığı yağların vücutta dolaşmasını yavaşlatır.
a Stres oranı aromaterapi etkisini zayıflatır, kasların gergin olması tedavinin etkisini değiştirir.
a Kabızlık ve vücutta toksik maddelerin artması. Aşırı kirli hava, sigara, alkol kullanımı vs.


Aromaterapinin aşağıda belirtilen genel durumları tedavi ettiği bilinmektedir:

 a İskelet-kas sistemi sorunları: Eklem ve kas rahatsızlıkları, kas ağrıları, kas gerginliği ve spazm gibi durumlar.
a Sinir sistemi sorunları: Aromaterapi uygulamaları, sinir sistemini dengeler. Sinirsel gerginlik ve yorgunluğu azaltır. Zihnin sakinleşmesini sağlar. Sağlıklı beslenme ve vitaminlerle desteklenirse, ideal bir gerilim çözücü etki yaratır.
a Kadın sağlığı ile ilgili sorunlar: Regl sıkıntıları, regl öncesi gerginlik vb.
a Solunum sistemi sorunları: Astım, bronşit vb.
a Dolaşım sistemi sorunları: Tansiyon, baş dönmesi vb.
a Sindirim sistemi sorunları: Kabızlık, hazımsızlık vb.
a Vücudun bağışıklık-savunma sistemini (immun sistem): Aromaterapi, vücudun savunma mekanizmasını güçlendirir. Hastalıklara yakalanma riskini azaltır. Vücut direncini kuvvetlendirir. Nezle ve soğuk algınlığına karşı korur.
a Deri-cilt sorunları: Kaşıntı, döküntü, egzama vb. Aromaterapi, cilt kalitesini yükseltir. Ciltte dengesizlik sonucu oluşmuş sorunları tedavi eder. İyileşme hızını artırır. Egzama, sedef ve benzeri cilt rahatsızlıklarını azaltır. Kuruluk, akne ve sivilce oluşumunu engeller.

 

 Aromaterapinin Etki Mekanizması

Bedenin yağları absorbe ettiği 4 temel yöntem vardır. Bunlar masaj, kompres, aroma banyosu ve inhalasyon. Bu yöntemlerle esansiyel yağların aroması hem olfactor (koku ve ciğerler) hem de deri emilimi olmak üzere iki yoldan bedeninizin içine girerler.

Koku Yoluyla Oluşan Etki

Hava ile yayılan koku molekülleri burnun üst katmanlarındaki duyarlı bölgede elektriksel uyarılara dönüşerek beynin bellek ve duygu işlevlerinde görevli bölgelerine ulaşır. Diğer canlılara oranla daha zayıf olduğu halde, koku alma duyumuz bir milyon hava molekülü içindeki bir tane değişik koku molekülünü yakalama özelliğine sahiptir.Burnun üst kısmında, tüm kokularla ilgili bilgileri beyine ileten Olfactor sinirler yer almaktadır. Daha ayrıntılı bir açıklama; aromanın kokusu burundan içeri girdiği zaman yaklaşık 2,000 milyon Olfactor sinir burun boşluğunda bir elektrokimyasal uyarı gibi kokuları yakalarlar. Bu uyarı daha sonra limbik sisteme gider ve ağrı kesici etkisi için seratonin ve salgılanmayı etkilemesi için noradrenalin salgılar. Daha sonra, uyarılar üç sistemi (otonomik sinir, endokrin ve bağışıklık sistemleri) kontrol eden hipotalamusa gönderilir. Burundan giren koku, direkt beyin sistemlerini uyarır ve bizi rahatlatan ya da canlandıran çeşitli kimyasallar aktive edilir.

Deri Emilimi Yoluyla Oluşan Etki

Deri, bedenin sağlam, koruyucu dış örtüsüdür ve en önemli duyu organlarımızdan biridir. Esansiyel bir yağın etkisi onun sadece aromasıyla sınırlı değildir. Bir esansiyel yağ (genellikle taşıyıcı yağlarla birlikte) masajla birlikte kullanıldığı zaman, deri içerisindeki gözeneklerden yavaşça emilim yeteneğine sahip olur ve oradan da kapiller yatağa geçme eğilimi gösterir. Bu emilim işleminin başlaması sadece 1 dakika civarında, fakat emilimin tam gerçekleşmesi ise 12 saat sürebilir! Örneğin esansiyel yağlar, cilt yolu ile emilerek alt katmanlara ve kan dolaşım sistemine ulaşırlar ve lokal kan dolaşımı masaj yoluyla uyarıldığında yağlar da özellikle bu kan damarlarıyla beslenen sinirler aracılığıyla tüm vücutta etkili olabilmektedir. Bu noktada, esansiyel yağ çeşitli etkiler meydana getirmek için farklı organları ve sistemleri uyarabilir. Bu da yağların sinirler üzerinde nasıl direkt etki gösterdiğini ve uzak bölgelere bu etkiyi nasıl taşıdığını bize daha iyi açıklayabilir ve aydınlatabilir.

 

 Aromaterapide Uygulama Prensipleri

Aromaterapide birçok pratisyen hastası için en iyi tedaviyi saptamak için hastanın sağlığı ve yaşam tarzı ile ilgili soruları içeren konsültasyon/ön görüşme ile başlar. Ön görüşme, kişinin sıkıntısının tespit edilmesi ve kişiye gereken terapinin en etkin şekilde verilmesi için çok önemlidir. Aromaterapist tarafından kişiye önerilecek en iyi ve en doğru esansiyel yağlar da yapılan bu ön görüşme ışığında belirlenir. Her esansiyel yağın belirli özel bir işlevi olduğu unutulmamalıdır. Bunun için, her zaman doğru zamanda doğru yağı doğru kişiye kullanma prensibi uygulanmalıdır. Aromaterapi her şeyden önce gerçek bir aromaterapist tarafından uygulanmalıdır. Çünkü esansiyel yağlar çok yoğun ve dikkatli kullanılması gereken yağlardır. Terapi öncesi yapılan ön görüşme sonunda amaca ve ihtiyaca göre belirlenen yağlardan güzel bir karışım hazırlanır ve haftada bir uygulamadan üç uygulamaya kadar yapılabilir.  

Aromatik Yağların Kullanım Alanları

Esansiyel yağların kullanımına dayanan aromaterapi, daha çok masaj, ortam ve mekanı kokulandırma, parfüm, kompres, banyo-duş, buğu-teneffüs-inhalasyon, hamam ve sauna, cilt bakımı ve güzellik uygulamalarıyla kullanım alanı bulmaktadır.

 

l    Masaj: Vücut/Masaj yağı veya losyonu
l   Güzellik ve Cilt Bakımı: Aromatik yağ katkılı çeşitli cilt tedavi formülleri: Genel Bakım, Akne, Kırışıklık, Selülit
l    Banyo: Banyo/jakuzi suyunun içine karıştırılır.
l    Parfüm:Aromatik yağ ile hazırlanmış kokular dirsek içi, boyun, diz gibi bölgelere birer damla uygulayarak parfüm şeklinde kullanabilir.
l    Kompres: Kramp ve adale ağrılarında
l    Buhar/Buğu: Solunum yolları için
l    Şampuan: Saç bakımı için şampuan içerisine karıştırılır
l    Koku: Oda, araba vb. ortamların kokulandırılması
l   Aromaterapi mumları: Mum yapımında aromatik kokuların karıştırılması

 

 Aromaterapi Uygulamasında Genel Güvenlik Prensipleri

Konunun uzmanı biri tarafından uygulandığında destekleyici tedavi şekli olan aromaterapi, bazı bitki türlerinin yağlarının oldukça zehirli olduğu gerçeği göz önüne alındığında, bilinçsizce yapılması durumunda istenmeyen sonuçlara yol açabilecek bir yöntemdir. Aromaterapik yağların kalp çarpıntısına yol açabileceği, tansiyonu yükseltip azaltabileceği, düşüklere sebebiyet verebileceği düşünüldüğünde, bir uzman denetiminde uygulanmasının önemi ortaya çıkıyor.

Aromaterapist, herhangi bir yan etkiye sebebiyet vermemek ya da zarar vermemek için, terapiye başlamadan önce kişinin sağlık durumunu ve sağlık geçmişini içeren bir ön görüşme yaptıktan sonra, uygulamanın başarılı ve sağlıklı bir biçimde sonuçlanabilmesi için aşağıdaki durumlara uymak zorundadır.  

 

Aromaterapi uygulamasının
sakıncalı olduğu bireyler 

lYaşlılar ve çocuklar için kullanılacak dozda asla aşırıya kaçmamalıdır. 12 yaşın altındakilere önerilen dozun yarısı uygulanmalıdır.
lKoku alerjisi olan kişilere asla aromaterapi tavsiye edilmez ve yapılmaz.
lHamilelere genellikle aromaterapi tavsiye edilmez.
lAlerjik reaksiyonların veya beklenmedik durumların önüne geçmek için hamileler, çocuklar ve yaşlılar için öncelikle cilt testi yaptırılmalıdırlar.
lKişi ağır ilaç kullanıyorsa kesinlikle doktora danışmadan aromaterapi yağı kullanmamalıdır. 

Aromaterapi uygulamasının
sakıncalı olduğu durumlar 

lAteşli hastalıklarda ve yüksek ateşte
lDeri veya eklem iltihabı varlığında
lBilinmeyen kaşıntı ve kızarıklıklarda
lÖdem ve şişliklerde (Bilinmeyen iltihaplı durumlar)
lYara bereler ve açık yaralarda
lAkut spor yaralanmaları  ve burkulmalarda
lKas yırtılmaları veya bağdokusu zedelenmelerinde
lKırıklarda
lYanıklarda (Açık yara söz konusu ise
lVarislerde (varisli damarlar üzerinde baskı uygulanmaz)
lKanser varlığında (bölgesel ise ve masajla yayma söz konusu ise)
lYeni yapılmış bir ameliyat sonrası ve akut yaralanmalarda yapılmaz

 

  Azı Yarar Çoğu Zarar

“Azı yarar çoğu zarar” atasözümüz bu önemi çok açık ve net bir biçimde dile getirmektedir. Saf esansiyel yağlar konsantre yağlardır ve istenen etkiyi elde etmek için çok az bir miktara ihtiyaç duyulur. Unutmayınız ki, daha fazla miktarda aromatik yağ yarar yerine daha çok zarar getirebilir. Bunun için yağ karışımında uygun olan miktarda aromatik yağları kullanınız. Her zaman damla ile ölçün.

Ağız Yoluyla Kullanım

Esansiyel yağların herhangi bir durumda oral yoldan (yutma) kullanımı kesinlikle önerilmemektedir!  Bunun için bilinmesi ve dikkat edilmesi dereken bazı hususları göz önünde bulundurmak gerekir.  Aromaterapi, bilgi ve beceri ile uygulandığında güvenilir ve zararsız bir destekleyici tedavi şeklidir. Ancak, bazı bitki türlerinin yağlarının oldukça zehirli olduğu unutulmamalıdır. Uçucu yağların bir çoğu zehirli (toksik) etki gösterir. Mukozaları tahriş eder, sinir sistemini uyuşturur. Örneğin, bir çay kaşığından bile az miktarda okaliptus yağının ağız yoluyla alınması muhtemel ölüme sebebiyet verebilir. Özellikle böbrek, mesane ve idrar yollarını etkileyen uçucu yağların kullanımında dikkatli olmak gerekir, çünkü yanlış kullanımlar nedeniyle bu organlar tahriş olabilir!Kullanımda özellikle ağızdan alınan yağlar ve bitki sıvıları için önerilen dozajlara özenle uyulması gerekir, çünkü yüksek dozajlar genelde mukoza tahrişlerine yol açabilir.Zehirli olmayan ölçülerde bile bazı yağlar, aromaterapi esaslarına uygun olarak kullanılmadığı zaman organizmaya zarar verebilir.

Hamilelik

Herhangi bir aromaterapi ürününü kullanmadan önce DOKTORA DANIŞIN. Saf esansiyel yağlar taşıyıcı yağ içerisinde inceltilmiş halde ve çok az miktarda dikkatli kullanılmalıdır. Hamilelik döneminde mersin, kekik, tatlı mercanköşk, adaçayı, biberiye, yasemin, servi, ardıç, limon, nane, gül, tarçın, karanfil, sedir ağacı yağı gibi yağlardan kesinlikle uzak durulması gerekir.

 Cilt Hassasiyeti

Bazı bitkilere veya bitki yağlarına karşı deri hemen veya kısa bir süre sonra, kızarıklık veya kaşıntı gibi tepkiler verebilir. Bu durumda, alerjiye yol açan reçetenin kullanımına hemen son verilir. Ama önceden bir deri testi yaparak, alerjik tepki oluşup oluşmayacağı saptanabilir: Söz konusu üründen birazı, kol ekleminin iç tarafına sürülür ve ertesi güne kadar beklenir. Eğer ertesi gün o bölgede herhangi bir alerjik tepki oluşmamışsa, söz konusu reçete rahatlıkla kullanılabilir.Eğer bu maddelere karşı çok hassas ya da alerjiniz olduğundan eminseniz rahatsızlık ve sıkıntı vermemek şartıyla kullanmadan önce her zaman deriye küçük bir yama şeklinde esansiyel yağı sürerek test edin.

lTest edeceğiniz bir damla esansiyel yağı bir damla temel yağ ile karıştırın
lBir damla bu karışımdan el bileğinin iç kısmına sürerek tatbik ediniz.
l24 saat sonra derinin yağ sürülen yerini kontrol ediniz.
lEğer orada kırmızılık yada kaşıntı varsa teste ettiğiniz yağı kullanmayınız.
lTolerans (dayanıklılık) için aynı yolla temel yağlar da sade hiçbir karışım olmaksızın test edilebilir.

Ek Uyarılar

lCilt iritasyonuna neden olabileceği için esansiyel yağları çilde sürüp güneşe çıkmayınız.
lUçucu yağlar ahşap yüzeylere ve kumaşlara zarar verir.
lİnce plastikleri eritir.
lSeyreltilmemiş esans yağlarında 1-2 damla fazla cilde veya gözlere sıçrarsa bölge zeytinyağı veya tatlı badem yağı ile yanma hissi gidene dek ıslatılır.
lTırnak cilalarına zarar verir.
lEğer aromatik yağların kullanımı hakkında bir bilginiz yok ise sakın kullanmayın ve mutlaka bu konuda uzman birine danışın.
lÖzel problemler için mutlaka deneyimli bir doktora danışın
lÖnemli bir konu da, önerilen dozajlara sadık kalınmasıdır. Bazen fazla kullanılan birkaç damla eterli yağ bile önemli değişikliklere yol açabilir. Ayrıca, eğer reçetede belirtilmemişse eterli yağlar, kesinlikle doğrudan cilde uygulanmamalıdır!

Esansiyel Yağların Seçimi

l  Kaliteli esans yağlarını ayırt edebilme becerisi zaman içerisinde gelişir. Kaliteli yağın ayrımının  çok yüksek miktarlarda bitkiden elde edildiği düşünülecek olursa pahalı olduğu da anlaşılır. Yaklaşık olarak 1 kg yağ elde etmek için  500 kg biberiyeye ihtiyaç vardır. Yüksek kaliteli bir yağ pahalıdır, ancak yüksek kalitedeki bir aromatik yağ ile gerçek sonuç alınabilir. Maalesef piyasada oldukça düşük kalitede bazı yağlar bulunmaktadır. Bundan dolayı gerçek esansiyel yağların özelliklerini iyi bilmeniz gerekmektedir.
l  Esansiyel yağlar uçucudurlar ve pek iz bırakmazlar. Bunu deneyebilirsiniz. Düz bir kağıt üzerine bir veya birkaç damla esans yağı, bir başka kağıt üzerine bitkisel yağ (taşıyıcı yağ) damlatın ve 5 ila 10 saat bekleyin. Gerçek bir esans yağı buharlaşıp uçacağı için damlatılan yerde pek leke ve iz bırakmadığını göreceksiniz, oysa bitkisel yağ damlatılan kağıtta yağlı bir iz kaldığını göreceksiniz.
l  Şişedeki yağın çok ağır ya da çok sıvı olmaması serbest akıcılıkta olması gerekir.
l  Yağın kayıcı özelliğini deneyin. Bir miktar bitkisel yağı parmaklarınızın arasında ovduğunuzda yağın ne kadar kaygan olduğunu hissedersiniz. Gerçek esansiyel yağ ise başlangıçta yağlı hissi verebilir, ama esansiyel yağ uçucu ve çabucak emildiği için parmaklar arasında daha çok su hissi verecektir. Eğer esansiyel yağ bitkisel yağ  hissi veriyorsa muhtemelen seyraltilmiştir.  
l  Yağın hangi yöntemle elde edildiği de yağın kalitesini belirleyen unsurlardandır.
l  Kaç yıldır saklandığı (turunçgiller 1-2 yılda etkinliklerini kaybederler ancak  diğer yağlar yıllarca dayanabilirler)
l  Aromatik yağları güvenilir firmalardan ve yüzde yüz doğal olduğuna inandığınız yağları satın alınız!
l  Bu gibi özellikler o yağın genel aromatik özellikleri ve kimyasal yapısı hakkında fikir verdiği için yağın gerçek kalitesini ortaya koyar.
l  Bir aromatik yağın ayırıcı özelliklerinden biri kokusunu ne kadar muhafaza edeceği değil havaya karıştığında kokunun nasıl değişeceğini etkileyen uçuculuk oranıdır. Çabuk uçan yağ karışımı basit ve kısa ömürlüdür.
 

Esansiyel Yağların Korunması ve Saklanmas

l  Aromatik yağlar ışıktan, sıcaktan uzak serin bir yerde ve  koyu renkli şişelerde muhafaza edilmelidir.
l  Esansiyel yağların raf ömrünü uzatmak için, lastik kapaklı şişelerin içinde saklamayınız.
l  Esansiyel yağlar alındıklarında zararlı olabildikleri için, çocuklardan, ev hayvanlarından ve homeopatik ilaçlardan uzak bir yerde saklanmaları önemlidir. 

Öğr.Gör. Nihat AYÇEMAN, M.Sc,
Akdeniz Üniversitesi, Beden Eğitimi ve Spor YO.
Bu e-posta adresi spam botlar tarafından korunmaktadır, Görüntülemek için javascript açık olmalı.  

 

Copyright © Masaj ve Doğal Terapiler Derneği - MADOTED - E-Mail: info@madoted.org